Όλα για την Αγκινάρα
![]() |
| Αγκινάρες |
Η αγκινάρα είναι το λαχανικό που τρώει η Ελλάδα πολύ!
Την τρώνε αλλά και την φροντίζουν πολύ οι Έλληνες.
Την μαγειρεύουν με πολλούς τρόπους όπως την πολίτικη κουζίνα.
Είναι πολυετές λαχανικό.
Καλλιεργείται σε μέρη προφυλαγμένα από το ψύχος και σε εδάφη γόνιμα, καλά λιπασμένα.
Η ρίζα της είναι πασσαλώδης και προχωρεί βαθιά.
Τα φύλλα της είναι μεγάλα με βαθιές σχισμές, το στέλεχος της μακρύ με διακλαδώσεις.
Πολλαπλασιάζεται με παραφυάδες κατά την άνοιξη, ή το φθινόπωρο. Το καλοκαίρι ο βλαστός ξηραίνεται.
Από το βλαστό της χρησιμοποιούμε στη μαγειρική το άνθος της, που αποτελείται από το στέλεχος και το κεφάλι και έχει σχήμα σφαιρικό, ή λίγο μακρουλό.
Τα εξωτερικά πέταλα του κεφαλιού (άνθους) κατα[GLi]λήγουν σε αγκάθι και είναι σκληρά.
Αυτά χρησιμοποιούνται μόνον για τροφή των ζώων, όπως και τα φύλλα του φυτού.
Το εσωτερικό όμως του κλειστού άνθους μαγειρεύεται και είναι νόστιμο και θρεπτικό, γιατί περιέχει αφομοιώσιμο σίδηρο.
Οι νοικοκυρές, αφού καθαρίσουν το άνθος και το στέλεχος από τα σκληρά μέρη, τα ρίχνουν σε κρύο νερό με αλάτι και λεμόνι, για να μη μαυρίσουν.
Η αγκινάρα μαγειρεύεται την άνοιξη με λάδι, με αυγολέμονο, (ά λα πολίτα), με κρέας και πολλούς άλλους τρόπους.
Λεξικό
Αγκυνάρα (η) = (Θηλυκού γένους) = η Αγκυνάρα Λέγετε και Κυνάρα. Και αυτό (θηλυκού γένους) = η κυνάρα.
Τώρα γράφετε = αγκινάρα (Είναι απλή δημοτική). . . . . Και το Κινάρα έτσι γράφεται. . . .
Φροντίδες Αγκινάρας - artichoke care
Η αγκινάρα είναι απαιτητική, γι` αυτό προσθέστε στο χώμα γύρω απ` τα φυτά οργανικά λιπάσματα κάθε άνοιξη, με λίγο λίπασμα το φθινόπωρο.
Το πότισμά της θα πρέπει να είναι τακτικό χωρίς υπερβολές.
Μετά και την τελευταία συγκομιδή, κόβουμε όλο το υπέργειο μέρος του φυτού σε επίπεδο κοντά στο έδαφος. Το αφήνουμε να περάσει η θερμή περίοδος.[GLi]Κατά την αφύπνιση του το Φθινόπωρο οι οφθαλμοί της βάσης θα δώσουν πολλούς βλαστούς. Απ` όπου θα πρέπει να πάρουμε εμείς τους τρεις κύριους, όχι πάρα-πάνω.
Οπότε κόβουμε τους υπόλοιπους.
Η αγκινάρα σε γλάστρα θέλει τακτικό πότισμα και συχνή αλλαγή λιπάσματος.
Η συγκομιδή της συγκομίζεται, όταν έχει αποκτήσει το τελικό της μέγεθος, αλλά είναι ακόμη ανώριμη και δεν έχει σκληρύνει.
Η αγκινάρα και οι θηλάζουσες
Οι γαλακταγωγικές ιδιότητες της εξ` άλλου μπορούν να ωφελήσουν και θηλάζουσες γυναίκες για τις οποίες οι αγκινάρες ενδείκνυνται ως φαγητό θρεπτικό και γαλακτοφόρο.
Πρέπει όμως ειδικώς για την τελευταία αυτή περίπτωση να έχουν υπ` όψει τους οι γυναίκες, ότι τα φύλλα της αγκινάρας περιέχουν μία πικρή ουσία που λέγεται «κιναρίνη» και είναι αντιπυρετική.
Ταυτόχρονα όμως η ουσία αυτή, η οποία κατά τον θηλασμό μεταφέρεται με το γάλα στο βρέφος, είναι ερεθιστική για το ευπαθές στομάχι του και μπορεί να του προκαλέσει εμετούς.
Ώστε όσες θηλάζουν καλό είναι να αποφεύγουν να τρώνε τα φύλλα της αγκινάρας και μάλιστα ωμά οπότε και είναι και πολύ δύσπεπτα. Μπορούν όμως να τρώνε την ψίχα του φυτού, την «ανθοδόχη», η οποία έχει γαλακταγωγικές ιδιότητες και δεν περιέχει κιναρίνη.
Ώστε η αγκινάρα, εκτός που είναι φαγητό νοστιμότατο και εξαιρετικά θρεπτικό, ωφελεί ιδιαιτέρως και ένεκα των θεραπευτικών της ιδιοτήτων, οι οποίες την καθιστούν φυτό πολύτιμο για κάθε οικογένεια.
Αγκινάρας καλλιέργεια
Οι αγκινάρες είναι λαχανικά πολυτελή. Καλλιεργούνται για τα μεγάλα μπουμπούκια τους, που όταν είναι τρυφερά τρώγονται και πριν ανθίσουν.
Τα φύλλα της αγκινάρας είναι πολύ μεγάλα πάνω από ένα μέτρο έχουν πολλές εντομές και συνήθως είναι λίγο κατσαρά.
Στην επάνω τους επιφάνεια έχουν χρώμα πρα[GLi]σινοσταχτί και στην κάτω χνουδωτό μπαμπακερό. Το κοτσάνι είναι πολύ χονδρό και σαρκώδες, εσωτερικώς είναι κοίλο και σε μερικές ποικιλίες φαγώσιμο.
Το στέλεχος υψώνεται κατακόρυφα και φθάνει μέχρις ύψους 1 με 1,50 μέτρο. Συνήθως έχει ένα μπουμπούκι μονάχα στην κορυφή, κάποτε όμως αδελφώνει και σε πλάγιες διακλαδώσεις με ανάλογα μπουμπούκια στις άκρες από τα οποία κατόπιν σχηματίζονται τα γνωστά μας κεφάλια.
Ο σπόρος από τις αγκινάρες ωριμάζει κατά Ιούλιο με Αύγουστο. Διατηρεί την βλαστική του δύναμη 5 – 6 χρόνια.
Οι αγκινάρες πολλαπλασιάζονται με σπόρο, συνηθέστερα όμως με παραφυάδες, ή παραπούλια. Η σπορά γίνεται τον Μάρτιο μήνα με Απρίλιο, σε σπορείο θερμό, ή ψυχρό. Και στις δύο περιπτώσεις, ή σπορά πρέπει να είναι αραιά, ώστε τα νέα φυτά ν` απέχουν μεταξύ τους 8 – 10 πόντους τουλάχιστον. Ύστερα από 1 – 2 μήνες, όταν αποκτήσουν 6 – 7 φύλλα μεταφυτεύονται στην οριστική τους θέση.
Τα πρώιμα φυτά που προέρχονται από[GLi] θερμοσπορεία, καρποφορούν τον ίδιο χρόνο συνήθως τα όψιμα, που γίνονται στα «ψυχρά σπορεία» καρποφορούν τον άλλο χρόνο, ή την Τρίτη χρονιά.
Η σπορά επίσης μπορεί να γίνει και απ` ευθείας. Ανοίγουμε στο έδαφος μικρές γούβες 20 – 25 πόντων βάθους και πλάτους, στις οποίες αφού ριχτούν 2 – 3 φτυαριές κοπρόχωμα, τοποθετούνται 3 – 4 σπ[GLi]όροι, ανάβαθα, και σκεπάζονται με το ίδιο χώμα. Όταν βλαστήσουν και μεγαλώσουν τα νέα φυτά, αραιώνονται και αφήνονται μόνο ανά ένα στην κάθε γούβα πάντοτε, φυσικά, το καλλίτερο. (Όσα έχουν φύλλα πολύ στενά, ή αγκαθωτά πρέπει ν` αποκρίνονται, γιατί βγαίνουν άγρια).
Με τη μέθοδο της σποράς, βγαίνουν αγκινάρες εύρωστες και προπαντός ανθεκτικές στην ξηρασία. Η παραγωγή τους όμως είναι όψιμη και κατώτερη σε ποσότητα και ποιότητα. Πρέπει πάντως να έχουμε προσέξει ώστε οι σπόροι να προέρχονται από τα πιο πρώιμα και μεσαία χοντρά κεφάλια, που να διατηρούνται στη μάννα τους επίτηδες.
Με τον άλλο τρόπο πολλαπλασιασμού με τις παραφυάδες, ή τα παραπούλια δηλαδή, έχουμε αποτελέσματα πιο σύντομα και πιο ικανοποιητικά. Τα φυτά που θα βγουν είναι πιο παραγωγικά και πιο πρώιμα. Οι παραφυάδες αφαιρούνται από τα μητρικά φυτά με απόσταση (ξεμασκάλισμα), ή με αποκοπή, έτσι ώστε να έχουν πάντα λίγες ρίζες. Η εργασία αυτή πρέπει να διευκολύνεται με ανάλογο ξελάκκωμα, γύρω στο λαιμό κάθε μητρικού φυτού, για να φαίνεται η βάσις όλων των παραφυάδων. Αφού αποχωρισθούν, διαλέγονται κατ` αναστήματα. Και οι μεγάλες μεν μεταφυτεύονται επί τόπου οι δε μικρές και αδύνατες φυτεύονται σε γλάστρες, ή σε φυτώριο για να μεταφυτευθούν αργότερα.
Στις θερμές και προφυλαγμένες χώρες[GLi] η φυτεία γίνεται τον Σεπτέμβριο με Οκτώβριο. Στις ορεινές και ψυχρές καλύτερα να γίνεται την άνοιξη. Γενικώς, οι αγκινάρες πρέπει να καλλιεργούνται κάτω από ευνοϊκούς όρους. Στο πολύ κρύο και στην υπερβολική υγρασία δεν αντέχουν. Οι παγωνιές τις εμποδίζουν ν` αναπτυχθούν, ή και τις καταστρέφουν εντελώς, η δε πολλή υγρασία τους σαπίζει τις ρίζες. Πρέπει συνεπώς να καλλιεργούνται σε τόπους δροσερούς αλλά στραγγερούς και σε κλίμα ήπιο και σταθερό.
Για τις αγκινάρες τα καλλίτερα χώματα είναι τα βαθειά και πλούσια σε οργανικές ουσίες αργιλλοπυριτώδη, ή αργιλλασβεστώδη. Πρέπει το έδαφος να δουλευτεί καλά με 1 – 2 σκαψίματα, σε βάθος να δουλευτεί καλά με 1 – 2 σκαψίματα σε βάθος 25 – 30 πόντων και με αρκετή λίπανση.
Τα φυτά είτε προέρχονται από σπόρους είτε από παραφυάδες για να είναι κατάλληλα πρέπει να έχουν καλή ανάπτυξη, 6 – 7 φύλλα και μερικές ρίζες. Όσα δεν έχουν ρίζες δεν πιάνουν αλλά σαπίζουν[GLi]. Κατά την μεταφύτευση τα φύλλα πρέπει να κόβονται στο 1/3, ή στο μισό του μάκρους των καθώς και οι πολύ μικρές ρίζες, για να ευκολύνεται το πιάσιμο καλύτερα. Η διάταξη της φυτείας μπορεί να γίνεται κατά γραμμές, ή κατά τρίγωνα, σε αποστάσεις 0,80 – 1,20 μέτρων, ή και μεγαλύτερες. Η φυτεία γίνεται με τσαπί, ή με φυτευτήρι σε προετοιμασμένες γούβες. Το βάθος δεν πρέπει να είναι πολύ μεγάλο, αλλά λίγη πιο πάνω από το λαιμό. Ύστερα από το φύτεμα πιέζεται το χώμα γύρω από κάθε ρίζα και ακολουθεί αμέσως το πότισμα, που πρέπει να είναι άφθονο. Οι κατόπιν περιπτώσεις συνιστάται σε μερικά ακόμη ποτίσματα και 2 – 3 σκαλίσματα, κατά τα οποία πρέπει να γίνονται συγχρόνως και ανάλογα αναχώματα.
Η καρποφορία αρχίζει συνήθως τον Μάρτιο με Απρίλιο και εξακολουθεί μέχρι τον Μάιο με Ιούνιο. Οι αγκινάρες το καλοκαίρι ξεραίνονται στο φύλλωμα για[GLi]να βλαστήσουν μόλις αρχίσουν τα πρωτοβρόχια. Τότε όσο νωρίτερα βλαστήσουν τόσο και νωρίτερα καρποφορούν. Γι` αυτό, οι αγκινάρες, μετά τη συγκομιδή τους, ήτοι τον Ιούνιο με Ιούλιο πρέπει να αφήνονται να διψάσουν για να ξεραθούν τα φύλλα παντελώς. Κατόπιν τον Αύγουστο, ποτίζονται συχνά και με άφθονο νερό, για ν` αρχίσει αμέσως η βλάστηση.
Για τους παλαιούς αγκιναρεώνες πρέπει, τον Οκτώβριο με Νοέμβριο να γίνεται το πρώτο σκάλισμα και συγχρόνως η αφαίρεση των παραφυάδων. Σε κάθε μητρικό φυτό πρέπει να διατηρούνται μόνο 1 – 3 παραφυάδες, οι ζωτικότερες, που θα δώσουν και το καρπό. Μετά τον πρώτο, ή δεύτερο μήνα γίνεται το δεύτερο σκάλισμα και ανάχωμα όπου έως την άνοιξη το τρίτο.
Οι αγκινάρες έχουν ανάγκη από πολύ άζωτο, γι` αυτό πρέπει να κοπρίζονται πλούσια κάθε χρόνο. Όσον αφορά τα ποτίσματα, πρέπει στην αρχή να είναι περιορισμένα όταν όμως παρουσιασθεί η καρποφορία επιβάλλεται να είναι συχνά και άφθονα, για να γίνονται τα κεφάλια τρυφερά και χοντρά.
Ένας καλός αγκιναρεώνας από 800 έως 1.000 ρίζες στο στρέμα μπορεί να δώσει 6.000 έως και 7.000 κεφάλια το χρόνο. Η παραγωγή αρχίζει να λιγοστεύει συνήθως μετά τον 4ο με 5ο χρόνο, από την φυτεία, οπότε πρέπει να ανανεώνεται με καινούργιες μάνες και σε άλλη θέση.
Στο ίδιο μέρος δεν πρέπει να επανέρχεται παρά μετά 3 – 4 χρόνια τουλάχιστον.
Οι αγκινάρες έχουν πολλές ποικιλίες. Από τις Ελληνικές, σπουδαιότερες εξ` αυτών είναι : η Αργείτικη, η Πολίτικη, η Αυγουλάτη, και η Άγρια αγκινάρα.
Η Αργείτικη είναι πολύ πρώιμη. Κάθε ρίζα παράγει 4 – 5 κεφάλια.
Η Πολίτικη είναι οψιμότερη. Θεωρείται ως η πιο εκλεκτή ποικιλία. Κάθε ρίζα παράγει 8 = 10 κεφάλια.
Η Αυγουλάτη : είναι εξαιρετικά ανθεκτική.
Η Άγρια αγκινάρα : Η οποία έχει όμορφα γκρι φύλλα και είναι ιδιαίτερα νόστιμη.
Ασθένειες – Αρρώστιες τις Αγκινάρας
Οι σπουδαιότεροι εχθροί της αγκινάρας είναι : Η μαύρη μελίγκρα, η πράσινη κάμπια, τα χελάκια, ο γυμνοσάλιαγκας, ο περονόσπορος.
Η Μαύρη Μελίγκρα : Παρουσιάζεται την άνοιξη με καιρό ψυχρό και υγρό. Προσβάλει τα φύλλα και ιδίως τα κεφάλια.
- Καταπολεμείται με ραντίσματα, διαλύσεως καπνοσάπωνος (7 – 8 κιλά και γύρω στα 3 κιλά σαπούνι σε 1,50 λίτρου νερού).
Η Πράσινη Κάμπια : Προσβάλλει τα φύλλα, που τα τρώει και προπάντων λερώνει τα μπουμπούκια. Καταπολεμείται μα πασπάλισμα άσπρου ασβέστη. Πάντως πρέπει και απ` ευθείας να συλλέγεται και να καταστρέφεται η κάμπια.
Τα Χελάκια : Είναι μικρά σκουλικάκια που προσβάλουν τις ρίζες. Όταν είναι πολλά μπορούν να καταστρέφουν τα φυτά. Καταπολεμούνται με εγχύσεις στη γη γύρω στα 15 με 20 κιλά διθειούχου άνθρακος κατά τετραγωνικό μέτρο. Φυσικά υπάρχει και άλλο φάρμακο η ναφθαλίνη όπου γύρω στα 8 κιλά ρίχνουμε ναφθαλίνη ανάβαθα γύρω στις ρίζες. Αυτό το ρίχνουμε 3 – 4 φορές τον μήνα.
Ο Γυμνοσάλιαγκας : Κάνει σοβαρές ζημιές στα φύλλα, ή στα μπουμπούκια. Καταπολεμείται με πασπάλισμα ασβέστη φρέσκου, ή σκόνες από κάρβουνα γύρω στις ρίζες, οπότε δεν μπορεί ν` ανέβει στα φυτά.
Ο Περονόσπορος : Προσβάλει τα φυτά με καιρό υγρό και ζεστό. Προλαμβάνετε, ή σταματά με ράντισμα βορδιγαλείου πολτού.
Πώς διαλέγω τις αγκινάρες
Οι αγκινάρες είναι φρέσκες :
Όταν τα φύλλα τους είναι όρθια και ζωηρά και έχουν φωτεινό πράσινο, ή βιολετή χρώμα.
Όταν τα κοτσάνια είνα[GLi] κρουστά. Αλλά αν πιάσουμε την αγκινάρα από την άκρη του κοτσανιού και την κινήσουμε ζωηρά, το κεφάλι να πηγαίνει δώθε-κείθε και να μη στέκη σαν ξύλινο.
Όταν το κόψιμο, στο κάτω μέρος του κοτσανιού είναι χλωρό και ανοιχτόχρωμο και όχι ξηρό και μαυρισμένο.
- Αν πρόκειται να μαγειρέψετε αγκινάρεςς γεμιστές, θα πάρετε μεγάλες.
Για να έχουν μεγάλο πάτο να χωράει καλά η γέμιση.
Αν όμως τις μαγειρέψετε σκέτες, ή με κρέας, θα προτιμήσετε μέτριες, ή και μικρές, αρκεί να είναι πολύ τρυφερές.
Οι μεγάλες άσπρες αγκινάρες είναι πιο χορταστικές και πιο ευπαρουσίαστες, αλλά λιγότερο νόστιμες. Οι μικρότερες σκούρες αγκινάρες που έχουν το έξω μέρος του φύλλου πιο βιολετί και αγκάθι στην άκρη είναι πιο νόστιμες.
Αλλά εκείνες που είναι θαυμάσιες [GLi] στη γεύση είναι οι πολύ μικρές μισό-άγριες αγκινάρες της Πελοποννήσου.
Αν μαγειρέψετε αρνάκι γάλακτος με τέτοιες αγκινάρες, που είναι σαν ένα κουμπί παλτού και χρειάζονται περίπου 100 για ένα φαγητό 4 – 5 ατόμων, δεν θα τις ξεχάσετε ποτέ.
Μάθημα μαγειρικής για την αγκινάρα!
Η αγκινάρα είναι χρήσιμη στον άνθρωπο, γιατί περιέχει σίδηρο, στοιχείο απαραίτητο στην σύνθεση του αίματος με βιταμίνες Α και Β.
Οι στομαχικοί την χρειάζονται, γιατί χωνεύεται και αφομοιώνεται εύκολα, δυναμώνει την καρδιά, το αίμα και γενικά την κυκλοφορία. Εφ` όσον ωφελεί το συκώτι, ωφελεί και τους διαβητικούς, οι οποίοι συνήθως υποφέρουν και από το συκώτι.
Το μαγείρεμα της είναι κατά κάποιον[GLi]τρόπο και εύκολο και δύσκολο. Το καθάρισμα της όμως είναι ασφαλώς ένας κόπος που αξίζει όμως να τον κάνουμε.
Το καθάρισμα αρχίζει με το βγάλσιμο των έξω σκληρών φύλλων, χωρίς όμως να καταστραφεί το σαρκώδες μέρος της αγκινάρας, «ο πάτος», όπως λέγεται στη μαγειρική. Αφού βγάλετε τα έξω πρώτα φύλλα, που είναι πάντα σκληρά, χουφτώνεται την αγκινάρα με το αριστερό χέρι και πατάτε με το μεγάλο δάχτυλο τη βάση του φύλλου. Με το δεξιό τραβάτε το φύλλο και το κόβετε, χωρίς να το ξεριζώσετε, για να κοπεί μόνο, η επάνω μεριά με το αγκάθι.
Όταν φτάσετε στα τρυφερά φύλλα, κόβετε τα υπόλοιπα με το μαχαίρι, εκεί όπου αρχίζει το τρυφερό μέρος των φύλλων. Κατόπιν με το μαχαίρι κόβετε τον ακατάστατο και σκληρό περίγυρο του πάτου, να ομορφύνει, να γίνει στρογγυλός. Αφαιρείτε και τα μαλλιά, αν υπάρχουν. Αν οι αγκινάρες είναι πολύ τρυφερές, τότε τα μαλλιά δεν είναι απαραίτητο να βγουν, θα είναι λίγα και τρυφερά.
Οι αγκινάρες μαγειρεύονται ολόκληρες, ή, κομμένες στη μέση. Για τις ολόκληρες θα κόψετε τα κοτσάνια σύριζα στον πάτο, για να κάθονται στο πιάτο.
Για τις κομμένες στη μέση αφήνετε λίγο κοτσάνι, αν είναι τρυφερό, 1 ή 2 δάχτυλα μόνο, το πάρα πάνω δείχνει άσχημα στο σερβίρισμα.
Καθαρίζετε τα τρυφερά κοτσάνια και τα βάζετε και αυτά στο φαγητό.
Επειδή η αγκινάρα μαυρίζει αμέσως, θα έχετε δίπλα σας μία λεκανίτσα με κρύο νερό. Θα ρίξετε στο νερό 1 – 2 κουταλιές[GLi]αλεύρι, τον χυμό 1 λεμονιού και τις λεμονόκουπες. Θα έχετε ακόμα κομμένο λεμόνι και θα τρίβετε καλά αμέσως την κάθε αγκινάρα παντού. Άμα τελειώσει ο χυμός του λεμονιού, παίρνετε άλλο και ρίχνετε τη λεμονόκουπα στη λεκάνη.
Για να μη μαυρίσουν τα χέρια σας φορέστε λαστιχένια γάντια, ή αν δεν μπορείτε τρίβετε κάθε τόσο τα χέρια σας με λεμόνι. Το μαχαίρι, με το οποίο θα τις καθαρίσετε, πρέπει να είναι ανοξείδωτο, γιατί με κοινό μαχαίρι μαυρίζει αμέσως.
Υπάρχει και ένας άλλος τρόπος καθαρίσματος. Κόβετε σύριζα τα κοτσάνια, ρίχνετε τις αγκινάρες σε αρκετό νερό και λίγο ξύδι, να μείνουν λίγο να βραχούν παντού. Αυτό γίνεται για να φύγουν λόγω του ξυδιού τα έντομα που ίσως να βρίσκονται κάτω από τα φύλλα της αγκινάρας. Μετά τις τρίβετε σε αρκετό βραστό νερό με λάδι, τις αφήνετε να βράσουν όσο χρειάζεται. Τις στραγγίζετε καλά, τις στύβετε να φύγει όλο το νερό τους. Με ένα κουταλάκι αφαιρείτε από την καρδιά εκείνα τα μικρά, σκληρά φυλλαράκια και το μαλλί που μπορεί να έχουν. Έτσι τις ανοίγετε να γίνουν μια ανοικτή «φωλιά» και Γαλλικά «un nid», όπως ονομάζονται στη διεθνή μαγειρική.
Σ` αυτή τη φωλιά μπαίνει η γέμιση.
Τώρα πρέπει να διορθώσετε και[GLi]τα έξω φύλλα. Με το ψαλίδι της κουζίνας κόβετε πολύ κοντά τα έξω-έξω φύλλα και αρκετά πιο πάνω τα κατόπιν.
Τώρα η «φωλιά» είναι και εξωτερικά όμορφη.
Αυτό το κάψιμο θα χρησιμοποιήσετε για τις «αγκινάρες πρεντανιέρ» και τις «Αγκινάρες με σπαράγγια».
Άμα βάλετε τις αγκινάρες στη φωτιά, βάλτε επάνω στην κατσαρόλα σας ένα άσπρο χοντρό και φυσικά καθαρό πανί, να μη στάξει μέσα ο αχνός, γιατί μαυρίζει και ασχημίζει η αγκινάρα. Ή βάζετε χαρτί που να πίνει το νερό.
Επιμέλεια Άρθρου : Γεώργιος Λυμπερόπουλος
αναζήτηση : #Αγκινάρα, #αγγινάρα, #agginara, #agkinara, @agkinara, @anchovy, @ankynara, @artichoke, #acciuga, #anchovy, #anghinare, #ankynara, #ansjos, #artischocke, #cactus, #carciofo, #enginar, #hamsi, #hamsii, #αγκινάρα, #αγκυνάρα, artichaut, #akinara, #kinnara, #agginer, #artichoke, #enginar, carduus,

Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου